Jakie materiały najlepiej sprawdzają się w meblach gastronomicznych?

Branża gastronomiczna to jedno z najbardziej wymagających środowisk dla wyposażenia wnętrz. Meble w restauracjach, kawiarniach, barach czy hotelowych kuchniach są eksploatowane z intensywnością, która wielokrotnie przewyższa standardy domowe. Codzienny kontakt z wysokimi temperaturami, wilgocią, środkami chemicznymi oraz tysiące interakcji z gośćmi sprawiają, że wybór odpowiednich materiałów staje się kluczową decyzją biznesową. Nie chodzi tylko o estetykę, ale przede wszystkim o trwałość, higienę i opłacalność inwestycji w dłuższej perspektywie.

W tym artykule przyjrzymy się najpopularniejszym i najskuteczniejszym materiałom stosowanym w produkcji mebli gastronomicznych. Od nieśmiertelnej stali nierdzewnej, przez naturalne drewno, aż po nowoczesne kompozyty – sprawdzimy, co sprawia, że dany materiał jest idealnym wyborem do konkretnej strefy w Twoim lokalu.

Stal nierdzewna – niekwestionowany król zaplecza

Jeśli mielibyśmy wskazać jeden materiał, bez którego profesjonalna gastronomia nie mogłaby istnieć, byłaby to stal nierdzewna. Jest ona fundamentem wyposażenia każdej kuchni, zmywalni i magazynu żywności. Jej popularność wynika z unikalnych właściwości fizykochemicznych, które idealnie odpowiadają rygorystycznym normom sanepidowskim.

Najczęściej stosowanym gatunkiem stali w polskiej i światowej gastronomii jest stal AISI 304. Zawiera ona odpowiednią proporcję chromu i niklu, co zapewnia jej wyjątkową odporność na korozję. W miejscach narażonych na kontakt z agresywną chemią lub solą morską czasem stosuje się jeszcze bardziej odporną stal AISI 316, natomiast w mniej wymagających strefach – tańszą stal ferrytyczną AISI 430.

Zalety stali nierdzewnej w meblach gastronomicznych:

• Higiena ponad wszystko: Stal jest materiałem nieporowatym. Oznacza to, że bakterie, drobnoustroje ani resztki jedzenia nie mają gdzie się osadzać. Jest niezwykle łatwa do dezynfekcji.
• Odporność termiczna: Meble ze stali nierdzewnej bez problemu znoszą kontakt z gorącymi garnkami czy blachami wyciągniętymi prosto z pieca.
• Wytrzymałość mechaniczna: Stal jest odporna na uderzenia, zarysowania (choć te są widoczne, nie wpływają na funkcjonalność) i duże obciążenia.
• Obojętność zapachowa: Materiał ten nie chłonie zapachów przygotowywanych potraw, co jest kluczowe w dynamicznym środowisku kuchennym.

Warto jednak pamiętać, że stal nierdzewna wymaga odpowiedniej pielęgnacji. Należy unikać środków czyszczących zawierających chlor, który może uszkodzić warstwę pasywną stali i doprowadzić do powstania ognisk korozji.

Drewno – ciepło i prestiż w strefie gościa

O ile stal dominuje na zapleczu, o tyle w sali restauracyjnej prym wiedzie drewno. To materiał, który buduje atmosferę, dodaje wnętrzu szlachetności i jest przyjemny w dotyku. W gastronomii nie każde drewno sprawdzi się jednakowo dobrze.

Najczęściej wybierane gatunki to dąb, buk oraz jesion. Są to drewna twarde, charakteryzujące się dużą gęstością i odpornością na uszkodzenia mechaniczne. Miękkie gatunki, takie jak sosna czy świerk, choć tańsze, szybko ulegają wgnieceniom i zarysowaniom, co w lokalu o dużym natężeniu ruchu może skutkować nieestetycznym wyglądem już po kilku miesiącach.

Kwestia wykończenia drewna:

• Lakierowanie: Tworzy twardą, nieprzepuszczalną powłokę. Jest to rozwiązanie najbardziej praktyczne w gastronomii, ponieważ chroni przed plamami z wina, kawy czy tłuszczu.
• Olejowanie: Podkreśla naturalną strukturę drewna i pozwala mu „oddychać”. Wymaga jednak regularnej konserwacji i jest bardziej podatne na powstawanie trwałych plam, jeśli rozlany płyn nie zostanie szybko usunięty.

Drewno w gastronomii to inwestycja w wizerunek. Odpowiednio zaimpregnowane stoły dębowe mogą służyć przez dziesięciolecia, a z czasem nabierają charakteru, co jest pożądane w wielu konceptach wnętrzarskich.

Laminaty HPL – nowoczesność do zadań specjalnych

HPL (High Pressure Laminate) to materiał, który zrewolucjonizował produkcję blatów i stołów gastronomicznych. Powstaje on poprzez prasowanie wielu warstw papieru nasyconego żywicą w warunkach wysokiego ciśnienia i temperatury. Wynikiem tego procesu jest laminat o niezwykłych właściwościach użytkowych.

Dlaczego HPL jest tak ceniony w branży horeca? Przede wszystkim ze względu na swoją niemal całkowitą niewrażliwość na wodę i wilgoć. Blaty wykonane z litego laminatu HPL (tzw. kompakty) mogą być stosowane nawet w ogródkach letnich, ponieważ są odporne na warunki atmosferyczne.

Najważniejsze cechy HPL:

• Odporność na ścieranie i uderzenia: Idealny do miejsc, gdzie rotacja gości jest bardzo duża (np. fast foody, kantyny).
• Bogactwo wzornictwa: HPL może imitować drewno, kamień, beton, a nawet metal, oferując przy tym znacznie większą odporność niż oryginały.
• Cienki profil: Blaty HPL mogą mieć zaledwie 10-12 mm grubości, co wpisuje się w nowoczesne, minimalistyczne trendy projektowania wnętrz.
• Łatwość czyszczenia: Materiał ten jest odporny na większość detergentów i łatwo utrzymać go w sterylnej czystości.

Kamień i konglomeraty – synonim trwałości i elegancji

W restauracjach typu fine dining oraz prestiżowych barach często spotykamy blaty wykonane z kamienia naturalnego lub jego nowoczesnych odpowiedników. Granit jest najczęstszym wyborem spośród kamieni naturalnych ze względu na swoją twardość i odporność na wysokie temperatury. Marmur, choć piękny, jest rzadziej stosowany w miejscach intensywnej pracy (jak blaty barowe), ponieważ łatwo wchodzi w reakcję z kwasami (sok z cytryny, ocet), co prowadzi do powstawania matowych plam.

Alternatywą dla kamienia są konglomeraty kwarcowe oraz materiały typu Solid Surface (np. Corian). Konglomeraty łączą w sobie naturalny kwarc z żywicami, co sprawia, że są one całkowicie nienasiąkliwe i dostępne w powtarzalnej kolorystyce. Z kolei materiały Solid Surface pozwalają na bezspoinowe łączenie elementów, co eliminuje szczeliny, w których mógłby gromadzić się brud – jest to ogromny atut z punktu widzenia higieny.

Tworzywa sztuczne – nie tylko do ogródków

Współczesne tworzywa sztuczne, takie jak polipropylen wzmocniony włóknem szklanym czy poliwęglan, dawno przestały kojarzyć się z tanią plastikową tandetą. Dzisiejsze meble z tworzyw to projekty cenionych designerów, które łączą formę z niesamowitą funkcjonalnością.

W gastronomii tworzywa sztuczne sprawdzają się najlepiej w:

• Ogródkach zewnętrznych: Są całkowicie odporne na deszcz, promieniowanie UV i zmiany temperatury.
• Salach konferencyjnych i bankietowych: Lekkość krzeseł z polipropylenu ułatwia ich sztaplowanie (składanie jedno w drugie) i transport.
• Strefach mokrych: W basenach hotelowych czy barach plażowych są niezastąpione.

Warto zwrócić uwagę na meble wykonane z tzw. technorattanu. Jest to syntetyczna plecionka, która do złudzenia przypomina naturalny rattan, ale jest od niego wielokrotnie trwalsza i łatwiejsza w czyszczeniu.

Tkaniny obiciowe – komfort, który musi być praktyczny

Meble tapicerowane – loże, fotele, krzesła – to serce komfortu w restauracji. Wybór materiału obiciowego w gastronomii nie może jednak ograniczać się tylko do koloru i faktury. Kluczowe są parametry techniczne.

Najlepszymi materiałami obiciowymi w tej branży są tkaniny o wysokiej klasie ścieralności (mierzonej w cyklach Martindale’a – w gastronomii minimum to 50 000 – 100 000 cykli). Równie ważna jest łatwozmywalność. Tkaniny z powłoką hydrofobową (utrudniającą wchłanianie cieczy) lub tkaniny typu „easy clean” pozwalają na usunięcie plam z wina czy sosu za pomocą samej wody lub delikatnego roztworu mydła.

Osobną kategorię stanowią ekoskóry (skaje) medyczne i gastronomiczne. Są one odporne na dezynfekcję alkoholami i bardzo łatwe do utrzymania w czystości, choć ustępują tkaninom pod względem przepuszczalności powietrza, co może wpływać na komfort siedzenia przy dłuższych wizytach gości.

Jakie materiały wybrać? Kryteria decyzyjne

Wybór materiałów powinien być podyktowany analizą kilku czynników:

1. Rodzaj lokalu: W kawiarni typu „grab & go” postawimy na trwałe laminaty i tworzywa. W luksusowej restauracji wybierzemy naturalne drewno, kamień i aksamitne tkaniny.
2. Budżet: Stal nierdzewna i wysokiej jakości drewno to większy wydatek na starcie, ale niższe koszty wymiany w przyszłości.
3. Łatwość konserwacji: Jeśli nie planujesz zatrudniać ekipy do regularnej renowacji mebli, unikaj olejowanego drewna i miękkich metali (jak miedź czy mosiądz na blatach).
4. Bezpieczeństwo: Wszystkie materiały mające kontakt z żywnością muszą posiadać atesty PZH (Państwowego Zakładu Higieny).

Podsumowanie

Nie ma jednego idealnego materiału do wszystkich zastosowań w gastronomii. Sukces tkwi w umiejętnym połączeniu różnych surowców w zależności od ich funkcji. Stal nierdzewna pozostaje fundamentem higienicznego zaplecza, podczas gdy sala restauracyjna jest polem do popisu dla drewna, laminatów HPL i wytrzymałych tkanin.

Inwestując w meble gastronomiczne, warto kierować się zasadą, że najtańsze rozwiązania często okazują się najdroższymi w eksploatacji. Wybierając materiały o wysokiej odporności, łatwe w czyszczeniu i posiadające odpowiednie certyfikaty, zapewniamy sobie spokój na lata i tworzymy przestrzeń, która będzie wizytówką naszego biznesu. Pamiętajmy, że meble to nie tylko element wystroju, ale przede wszystkim narzędzie pracy Twojego zespołu i element doświadczenia Twoich gości.